Regulamin pracy

Pracownicy, chcąc rozstrzygnąć wątpliwości związane np. z organizacją pracy, najczęściej poszukują odpowiedzi w kodeksie pracy. Nie zawsze jest to poprawne, gdyż należy uwzględniać również zakładowe źródła prawa pracy.

Jednym z nich jest regulamin pracy. Generalnie można stwierdzić, iż celem regulaminu pracy jest doprecyzowanie, dopasowanie ogólnych przepisów kodeksu pracy do potrzeb konkretnego zakładu pracy. Wynika z tego, że zawarte w nim regulacje nie mogą być sprzeczne z przepisami kodeksu pracy o charakterze bezwzględnie obowiązującym. Mają również skonkretyzować przepisy ogólne o charakterze dyspozytywnym.

Przedmiot regulacji
Kodeks pracy w art. 104 określa zakres przedmiotowy regulaminu pracy. Ogólnie można stwierdzić, iż  ustala on organizację i porządek w procesie pracy oraz związane z tym prawa i obowiązki pracodawcy i pracowników. Nie obejmuje więc kwestii związanych z wynagrodzeniem.

W szczególności regulamin powinien określić:
1) organizację pracy, warunki przebywania na terenie zakładu pracy w czasie pracy i po jej zakończeniu, wyposażenie pracowników w narzędzia, materiały, odzież i obuwie robocze oraz w środki ochrony indywidualnej i higieny osobistej;
2) systemy i rozkłady czasu pracy oraz przyjęte okresy rozliczeniowe czasu pracy;
3) porę nocną;
4) termin, miejsce, czas i częstotliwość wypłaty wynagrodzenia;
5) wykazy prac wzbronionych pracownikom młodocianym oraz kobietom;
6) rodzaje prac i wykaz stanowisk pracy dozwolonych pracownikom młodocianym w celu odbywania przygotowania zawodowego;
7) wykaz lekkich prac dozwolonych pracownikom młodocianym zatrudnionym w innym celu niż przygotowanie zawodowe;
8) obowiązki dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony przeciwpożarowej, w tym sposób informowania pracowników o ryzyku zawodowym, które wiąże się z wykonywaną pracą;
9) przyjęty u danego pracodawcy sposób potwierdzania przez pracowników przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy;
10) informację o karach stosowanych zgodnie z art. 108 z tytułu odpowiedzialności porządkowej pracowników.
Jeżeli poszukujemy więc odpowiedzi np. na pytanie czy praca o godz. 22 jest pracą w nocy, kodeks pracy nie da nam odpowiedzi, gdyż stanowi on jedynie, iż praca w nocy stanowi 8 godzin między godzinami 21 a 7 (między 21 a 7 jest 10 godzin). Odpowiedź znajdziemy w regulaminie pracy, który będzie precyzował, czy praca w nocy odbywa się między godzinami 21 a 5, czy między 23 a 7.


Procedura wprowadzenia
Regulaminu pracy nie wprowadza się, jeżeli w ww. zakresie obowiązują postanowienia układu zbiorowego pracy lub gdy pracodawca zatrudnia mniej niż 20 pracowników. Jeżeli istnieje obowiązek wprowadzenia regulaminu pracy (więcej niż 20 pracowników i brak układu zbiorowego pracy), pracodawca może to zrobić tylko w uzgodnieniu z zakładową organizacją związkową. Jeśli w ustalonym przez strony terminie nie dojdzie do uzgodnienia lub w zakładzie nie działa żadna organizacja związkowa, wtedy regulamin ustala pracodawca. Wchodzi on w życie po upływie 2 tygodni od dnia podania go do wiadomości pracowników. Na pracodawcy ciąży obowiązek zapoznania pracownika z jego treścią przed rozpoczęciem przez niego pracy.

Rafał Rzepecki (Region Rzeszowski)

Download PDF
Powrót Drukuj stronę