25 marca 1977 r. – powstanie ROPCiO

25 marca 1977 r. powstał Ruch Obrony Praw Człowieka i Obywatele – centroprawicowa organizacja antykomunistyczna i niepodległościowa.

We wrześniu 1975 r. trzej opozycjoniści (Leszek Moczulski, Romuald Szeremietiew i Andrzej Szomański) podjęli decyzję o powołaniu jawnej organizacji mającej na celu obronę praw człowieka w PRL. Impulsem było podpisanie Aktu Końcowego Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie w 1975 r. w Helsinkach.

Na przełomie 1975 r. i 1976 r. zapadła decyzja o utworzeniu tajnego Nurtu Niepodległościowego. Przyjęto deklarację programową „U progu”, która służyła integracji środowisk niepodległościowych, a od października 1976 r. rozpoczęto wydawanie pisma o takim samym tytule.

Liczebność Ruchu w chwili jego powstania liczyła ok. 120 osób, po roku już ponad 200.
Celem ROPCiO było wymuszenie na władzach PRL przestrzeganie ratyfikowanych przez Polskę w 1977 r.  Międzynarodowych Paktów Praw Człowieka i Obywatela. Ruch wydawał „Opinię” – pierwszy nielegalny periodyk w PRL z jawnie podanymi nazwiskami i adresem redakcji. Działacze ROPCiO zakładali punkty konsultacyjno-informacyjne, które udzielały pomocy ludziom prześladowanym przez instytucje państwowe, a także organizowali kluby swobodnej dyskusji, gdzie odbywały się wykłady na tematy historyczne i polityczne.
Pod koniec 1978 r. doszło do rozłamu w szeregach Ruchu, którego efektem było powstanie w 1979 r. kilku organizacji: Konfederacji Polski Niepodległej, Ruchu Młodej Polski i Ruchu Wolnych Demokratów. W marcu 2007 r., w 30. rocznicę powstania  Ruchu śp. prezydent Lech Kaczyński wręczył  35 zasłużonym działaczom ordery za wybitne zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce.

Fot. ipn.gov.pl

Download PDF
Powrót Drukuj stronę