1 lipca 1980. Przed Sierpniem

Pod koniec lat siedemdziesiątych kryzys gospodarczy wkroczył w decydującą fazę. „Zima stulecia” 1978/79 r. sparaliżowała kraj i ukazała niewydolność systemu PRL Coraz większym obciążeniem stawała się spłata kredytów zaciągniętych przez ekipę Edwarda Gierka. Codziennością były kolejki przed sklepami.

Fala strajków oraz pacyfikacja manifestacji w Płocku, Radomiu i Ursusie oraz zmiany w Konstytucji PRL z 1976 r. stały się impulsem do powołania 23 września 1976 r. Komitetu Obrony Robotników. Powstawał Ruch Obrony Praw Człowieka i Obywatela, Studenckie Komitety Solidarności, Towarzystwo Kursów Naukowych, Wolne Związki Zawodowe, Komitety Samoobrony Chłopskiej, Ruch Młodej Polski, Konfederacja Polski Niepodległej.

16 października 1978 r. kardynał Karol Wojtyła został papieżem. Podczas pielgrzymki Jana Pawła II padły jego prorocze słowa „Niech zstąpi Duch Twój! Niech zstąpi Duch Twój! I odnowi oblicze ziemi. Tej Ziemi!”.

Wprowadzona 1 lipca 1980 r. podwyżka cen wywołała dziesiątki strajków. 8 lipca 1980 r. w WSK w Świdniku powołano Komitet Strajkowy.

Po wygaśnięciu protestów z końcem lipca władzom wydawało się, iż opanowały sytuację. Gierek wyjechał na wakacje na Krym.

Po trzech tygodniach ciszy 14 sierpnia 1980 r. rano wybuchł strajk w Stoczni Gdańskiej im. Lenina. „Zapalnikiem” było dyscyplinarne zwolnienie Anny Walentynowicz, działaczki WZZ Wybrzeża. Do stoczni dostał się Lech Wałęsa i objął przywództwo strajku.

15 sierpnia zastrajkowały Stocznia im. Komuny Paryskiej (na czele strajku stanął Andrzej Kołodziej) i inne zakłady.

16 sierpnia dyrekcja stoczni zgodziła się na spełnienie postulatów m.in. przywrócenie do pracy Anny Walentynowicz i Lecha Wałęsy, wzniesienie pomnika Grudnia ’70, podwyżkę płac o 2 tys. zł. Wałęsa ogłosił zakończenie strajku. Na skutek gwałtownego protestu m.in. Walentynowicz ogłoszono strajk solidarnościowy. 17 sierpnia powołano Międzyzakładowy Komitet Strajkowy.

Download PDF
Powrót Drukuj stronę