Kto ma prawo żądać okazania dowodu osobistego?

Posiadacz dowodu osobistego jest zobowiązany okazywać ten dokument uprawnionym organom i instytucjom. Prawo do legitymowania osób w celu ustalenia ich tożsamości wynika z przepisów regulujących działalność właściwych organów. Prawo to posiadają policjanci, funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, strażnicy gminni (miejscy), funkcjonariusze Straży Granicznej, a także inni przedstawiciele organów administracji rządowej i samorządowej.

Z pewnością uprawnień do żądania okazania dowodu osobistego, czy też prawa do przeszukania naszych rzeczy osobistych (np. torby) nie mają pracownicy ochrony.

Pracownik ochrony, który na terenie sklepu zatrzymuje klienta podejrzanego o kradzież, nie ma większych praw od zwykłego obywatela, który usiłuje złapać przestępcę na gorącym uczynku. Jeśli osoba podejrzana o kradzież zacznie uciekać ze sklepu, ochroniarz może zatrzymać ją siłą. Jednak działania te ograniczają się jedynie do uniemożliwienia ucieczki.
Wówczas ochroniarz ma obowiązek wezwać policję, która podejmuje dalsze kroki w tej sprawie.
Ponadto, okazania dowodu osobistego w celu ustalenia tożsamości osoby mogą żądać przedstawiciele różnych instytucji np.

  • urzędnik bankowy w celu dokonywania czynności bankowych
  • pracownik poczty w celu ustalenia uprawnienia do odbioru przesyłki
  • kontroler komunikacji miejskiej, na podstawie regulaminu przewozu
  • sprzedawca, barman w celu ustalenia uprawnienia do zakupu napoju alkoholowego
  • pracodawca w celu potwierdzenia złożonych przez pracownika danych do akt osobowych.

Maria Szwajkiewicz

Download PDF
Powrót Drukuj stronę