Szkolenia BHP

Jedna z zasad nauczania głosi:,,Nigdy dość powtórzeń”, czyli nie ma nauki bez powtarzania, które jest kluczem do skuteczności.

Czy zasadę tę należycie wykorzystujemy w szkoleniach BHP-owskich i czy dostatecznie często powtarzamy przepisy i zasady bezpiecznej pracy oraz ich stosowanie w praktyce?
Poznawanie zasad bezpiecznego zachowania i wykonywania czynności powinno rozpocząć się już na etapie przedszkolnym, w ramach nauczania zintegrowanego. Później nauczanie w szkołach różnych typów oraz szkolenia w zakładzie, aby ostatecznie osiągnąć odpowiedni poziom wiedzy potrzebny do bezpiecznego wykonywania pracy. Zgodnie z kodeksem pracy, minister edukacji narodowej w uzgodnieniu z ministrem pracy i polityki społecznej jest obowiązany zapewnić uwzględnienie problematyki BHP oraz ergonomii w programach nauczania w szkołach. Ten lakoniczny zapis rodzi wątpliwości, czy wiedza nabyta w szkołach może być uznana za poznanie podstaw bezpiecznego wykonywania pracy, zwłaszcza że nabywający ją uczniowie i studenci o pracy zawodowej wiedzą jeszcze niewiele.

Na etapie zawierania umowy o pracę, ale jeszcze przed dopuszczeniem do niej, pracownik ma obowiązek poddać się szkoleniu BHP wstępnemu, organizowanemu przez pracodawcę. Pracodawcy nie wolno dopuścić pracownika do pracy, jeżeli nie posiada on dostatecznej znajomości przepisów i zasad BHP do jej wykonywania. Szkolenia wstępne, zgodnie z przepisami, są organizowane w formie szkolenia wstępnego ogólnego, zwanego,,instruktażem ogólnym” i szkolenia wstępnego stanowiskowego, zwanego,,instruktażem stanowiskowym”. Instruktaż ogólny prowadzi pracownik służby BHP, a stanowiskowy przeprowadza osoba kierująca pracownikiem. Odbycie instruktażu (ogólnego i stanowiskowego) potwierdza pracownik na piśmie w karcie szkolenia wstępnego. Oprócz szkoleń wstępnych pracodawca ma obowiązek prowadzenia szkoleń okresowych, zgodnie z wytycznymi podanymi w załączniku do wymienionego rozporządzenia. Wytyczne określają szczegółowe zasady szkoleń różnych grup zawodowych: ich zakres, ramowe programy oraz sposób ich dokumentowania. Ponieważ programy szkoleń okresowych dla różnych grup zawodowych różnią się pomiędzy sobą, ważne jest przyporządkowanie pracowników do odpowiedniej grupy szkoleniowej. Na przykład pracowników zajmujących jednoosobowe stanowiska kierownicze należy zaliczyć do grupy pracowników, której charakter pracy i zadania są zbieżne. Decyduje więc charakter wykonywanej pracy, a nie nazwa stanowiska. Tak więc pracownik zatrudniony na stanowisku kierowniczym, ale niekierujący żadnym innym pracownikiem, powinien być zakwalifikowany do grupy szkoleniowej pracowników administracyjno-biurowych, a nie dla kadry kierowniczej.

Szkolenie okresowe ma na celu aktualizację i ugruntowanie wiedzy i umiejętności oraz zaznajomienie uczestników szkolenia z nowymi rozwiązaniami techniczno-organizacyjnymi w zakresie BHP.

Pracodawca ustala, po konsultacji z pracownikami lub ich przedstawicielami, częstotliwość i czas trwania szkolenia okresowego pracowników zatrudnionych na określonych stanowiskach, biorąc pod uwagę rodzaj i warunki wykonywania prac. Częstotliwość i czasokresy tych szkoleń muszą co najmniej spełniać warunki podane w rozporządzeniu. Szkolenia okresowe kończą się egzaminem sprawdzającym przyswojenie przez uczestnika wiedzy objętej programem oraz umiejętności bezpiecznego wykonywania pracy. Egzamin jest przeprowadzany przed komisją powołaną przez organizatora szkolenia. On też wydaje zaświadczenie przechowywane w aktach osobowych pracownika.

Pierwsze szkolenie okresowe osób zatrudnionych na stanowiskach kierowniczych przeprowadza się w okresie sześciu miesięcy od rozpoczęcia pracy na tych stanowiskach, a na stanowiskach robotniczych, inżynieryjno-technicznych, służby BHP oraz administracyjno-biurowych w okresie do 12 miesięcy od rozpoczęcia pracy na tych stanowiskach.

Niegdyś szkolenie podstawowe z zakresu BHP, które obecnie nie funkcjonuje, odbywali pracownicy w zakładzie pracy, mając już pewne doświadczenie zawodowe. Stwarzało to lepszą możliwość zastosowania nabytej na szkoleniu wiedzy teoretycznej w praktyce.

Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 27.07.2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. 180 poz. 1860 z 2004 r. z późn. zmianami)

Iwona Pawlaczyk

Download PDF
Powrót Drukuj stronę