Zmarł Antoni Zambrowski, patriota, publicysta, człowiek pokolenia 1968

Antoni Zambrowski, dziennikarz m.in. „Tygodnika Solidarność”, publicysta, działacz opozycji w PRL zmarł 27 stycznia br. w wieku 85 lat. 6 lutego br. o godz. 13.15 po nabożeństwie w kościele św. Jozafata w Warszawie zostanie pochowany na Powązkach. 

O ironio, byłby dla współczesnych domorosłych „bohaterskich” tropicieli życiorysów i rozmaitych demaskatorów typowym „resortowym dzieckiem”.

Jego nazwisko w Marcu’68 stało się głośne z powodu jego ojca – Romana i wykorzystywane jako przykład spisku syjonistów „w zdrowym partyjnym ciele”. Nie bez znaczenia dla propagandy było, iż Roman Zambrowski, ojciec Antoniego, urodził się w rodzinie żydowskiej (!). Ten komunista i oficer polityczny WP (od 1944 r. szef Zarządu Polityczno-Wychowawczego 1. Armii Wojska Polskiego) i kierownik Sekretariatu Komitetu Centralnego Komunistycznego Związku Młodzieży Polski, członek Rady Państwa (1947–1955), znalazł się na celowniku frakcji Partyzantów Mieczysława Moczara,

Jego matka Hanna została w 1937 aresztowana przez NKWD i trafiła na Łubiankę i Butyrki. Sprawa zakończyła się na szczęście dla niej jedynie wydaleniem z WKP(bolszewików).

Marzec ’68 stał się mitem założycielskim dla środowiska opozycji demokratycznej wobec systemu PRL, wywodzącej się z rewizjonizmu marksistowskiego, jak Jacek Kuroń, Karol Modzelewski, Adam Michnik czy Seweryn Blumsztajn. Ówczesna rozgrywka w aparacie władzy, echo 1956 roku i ówczesnego konfliktu frakcji „Puławy” – „Natolin”, dla setek studentów zakończyły się życiowym dramatem – relegowaniem ze studiów, wcieleniem do wojska, represjami i koniecznością emigracji.

Młody Zambrowski w 1968 roku działał w kole dyskusyjnym środowiska Uniwersytetu Warszawskiego i Uniwersytetu Łódzkiego. W 1969 roku został skazany na dwa lata więzienia za szkalowanie państwa i narodu polskiego. Od 1976 roku był współpracownikiem Komitetu Obrony Robotników i Towarzystwa Kursów Naukowych. Od 1980 r. był członkiem NSZZ „Solidarność”. Podczas stanu wojennego internowany w Białołęce.

W 1989 roku został asystentem wyborczym Jarosława Kaczyńskiego i dziennikarzem „Tygodnika Solidarność”. Nie przyjęto go do pracy w tworzonej przez Adama Michnika „Gazecie Wyborczej”.

Antoni Zambrowski to przykład owego „marcowego pokolenia”. Jeszcze w szkole podstawowej wstąpił do Związku Walki Młodych, był aktywistą ZMP, studiował ekonomię na Uniwersytecie Moskiewskim im. Łomonosowa, który ukończył z wyróżnieniem. Z początkiem 1956 roku przyjęty do PZPR.

Uczestniczył w wydarzeniach Października w Warszawie, w wiecach studentów na Politechnice Warszawskiej. Brał aktywny udział w zjeździe, na którym powołano Związek Młodzieży Socjalistycznej, ale też czynnie protestował przeciwko zamknięciu tygodnika „Po prostu” w 1957 r. W 1960 roku trafił do Centralnego Ośrodka Doskonalenia Kadr Kierowniczych przy KC PZPR. W 1963 r. po dymisji ojca Romana Zambrowskiego ze stanowiska członka Biura Politycznego KC PZPR oraz sekretarza KC, przeniósł się na Wydział Ekonomii Uniwersytetu Warszawskiego. W roku 1962 otworzył przewód doktorski u prof. Włodzimierza Brusa.

W roku 1966 za krytykę polityki PZPR wobec Kościoła w związku z listem Episkopatu Polski do biskupów niemieckich („przebaczamy – i prosimy o przebaczenie”) został wydalony z PZPR i zwolniony z pracy na Uniwersytecie Warszawskim.

W marcu 1968 roku został aresztowany pod zarzutem organizowania słynnego wiecu studentów UW 8 marca. Motywem była chęć propagandowego powiązania uczestników protestów studenckich z rozgrywkami frakcyjnymi we władzach PZPR.

Od roku 1976 współpracownik Komitetu Obrony Robotników i Komitetu Samoobrony Społecznej „KOR” oraz Towarzystwa Kursów Naukowych. W 1979 r. działał w akcji „Chrystus w środkach przekazu społecznego”, zbierając podpisy pod apelem o transmisję mszy świętej w radiu i TVP.

Od września 1980 członek NSZZ „Solidarność”. W sierpniu 1985 oraz 1986 roku pikietował sklepy monopolowe. W latach 1988–1989 pracował jako stróż na budowie metra warszawskiego.

Po wybuchu I wojny czeczeńskiej – członek-założyciel Komitetu „Polska – Czeczenia”. Publikował na łamach pism np.: „Ład”, „Nowy Świat”, „Głos”, „Najwyższy CZAS!” oraz „Nasza Polska”.

W czerwcu 2006, za wybitne zasługi dla rozwoju niezależnego dziennikarstwa i wolnych mediów w Polsce, za działalność na rzecz przemian demokratycznych prezydent Lech Kaczyński odznaczył go Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Artur S. Górski

fot. Tysol.pl

 

 

Download PDF
Powrót Drukuj stronę