8 września 1968 r. – samospalenie Ryszarda Siwca

Ryszard Siwiec – żołnierz AK, filozof, absolwent Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie. 8 września 1968 roku dokonał samospalenia w czasie ogólnopolskich dożynek na Stadionie Dziesięciolecia w Warszawie w obecności 100 tysięcy widzów oraz władz partyjnych i dyplomatów placówek zagranicznych. Zmarł po 4 dniach w Szpitalu Praskim w Warszawie. Zaprotestował w ten sposób przeciwko inwazji wojsk Układu Warszawskiego w tym Wojska Polskiego na Czechosłowację.

Zanim oblał się rozpuszczalnikiem, Ryszard Siwiec rozrzucił ulotki z apelem protestacyjnym. Całe zdarzenie zostało zarejestrowanie przez Polską Kronikę Filmową, natomiast ówczesne władze sytuację tę przemilczały, bezpośrednim świadkom zaś wmawiano, że Siwiec był osobą niezrównoważoną psychicznie. Agresja na Czechosłowację z udziałem wojsk polskich przekonała go, że należy wstrząsnąć sumieniem rodaków.

Tuż przed wyjazdem do Warszawy Siwiec sporządził testament oraz nagrał na taśmę magnetofonową antykomunistyczne przesłanie kończąc je słowami: „Ludzie, w których może jeszcze tkwi iskierka ludzkości, uczuć ludzkich, opamiętajcie się! Usłyszcie mój krzyk, szarego, zwyczajnego człowieka, syna narodu, który własną i cudzą wolność ukochał ponad wszystko, ponad własne życie, opamiętajcie się! Jeszcze nie jest za późno!”. 5 lutego 2009 roku jego imieniem nazwano jedną z ulic w Pradze, przy której mieści się Instytut Badania Reżimów Totalitarnych (odpowiednik polskiego IPN). 5 maja 2012 r. został odsłonięty obelisk, przypominający tamto dramatyczne wydarzenie. Warto też wspomnieć, że Ryszardowi Siwcowi pośmiertnie przyznano najwyższe odznaczenia państwowe Republik Czeskiej i Słowackiej.

Zobacz serwis IPN poświęcony Ryszardowi Siwcowi

fot. Wikipedia

 

 

Download PDF
Powrót Drukuj stronę